İş Hukukunda Kıdem Tazminatı: Şartlar, Hesaplama ve Haklar
Kıdem tazminatı, işçilerin iş sözleşmelerinin sona ermesi durumunda hak kazandıkları önemli bir alacaktır. Bu yazıda kıdem tazminatının ne olduğunu, hangi şartlarda hak kazanıldığını ve nasıl hesaplandığını detaylı olarak açıklayacağım.
Kıdem Tazminatı Nedir?
Kıdem tazminatı, işçinin aynı işverenin yanında en az bir yıl çalıştıktan sonra, belirli nedenlerle iş sözleşmesinin sona ermesi halinde işverenden talep edebileceği yasal bir haktır. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 120. maddesinde düzenlenmiştir.
Kıdem Tazminatı Alma Şartları
İşçinin kıdem tazminatı alabilmesi için bazı şartların bir arada bulunması gerekir:
- 1.Bir Yıllık Çalışma Süresi: İşçi, aynı işverenin yanında en az bir yıl kesintisiz çalışmış olmalıdır.
- 2.Belirli Sebeplerle Fesih: İş sözleşmesi, Kanun'da sayılan sebeplerden biri ile sona ermiş olmalıdır.
Hangi Durumlarda Kıdem Tazminatı Hak Edilir?
- • İşçinin emekliye ayrılması
- • Kadın işçinin evlendikten sonra bir yıl içinde kendi isteğiyle ayrılması
- • İşçinin askerlik görevi nedeniyle ayrılması
- • İşverenin iş sözleşmesini feshetmesi (haklı neden olmadan)
- • İşçinin haklı nedenle istifa etmesi
- • İşçinin ölümü halinde (mirasçılara ödenir)
Kıdem Tazminatı Nasıl Hesaplanır?
Kıdem tazminatı hesaplaması şu formüle göre yapılır:
Kıdem Tazminatı = (Brüt Ücret) × (Çalışılan Yıl Sayısı)
Hesaplama Örneği:
Aylık brüt ücreti 20.000 TL olan bir işçi 5 yıl 7 ay çalışmış ve işten çıkarılmıştır.
- • Tam yıllar için: 5 × 20.000 = 100.000 TL
- • Kesirli yıl için: (7/12) × 20.000 = 11.666 TL
- • Toplam Kıdem Tazminatı: 111.666 TL
Önemli Not: Kıdem tazminatının üst sınırı vardır. 2024 yılı için kıdem tazminatı tavanı güncel olarak belirlenmekte olup, bu tavan her yıl güncellenir.
Kıdem Tazminatı Ne Zaman Ödenir?
İşveren, iş sözleşmesinin sona ermesinden itibaren en geç bir ay içinde kıdem tazminatını ödemekle yükümlüdür. Ödeme yapılmaması halinde işçi, yasal yollara başvurarak hakkını talep edebilir.
Hangi Durumlarda Kıdem Tazminatı Hak Edilmez?
- • İşçinin bir yıldan az çalışması
- • İşçinin haklı sebep olmadan istifa etmesi
- • İşverenin haklı nedenle fesih yapması (ağır ahlak ihlali, hırsızlık vb.)
- • Belirli süreli iş sözleşmelerinin süresinin dolması
Kıdem Tazminatı Alacağının Zamanaşımı
Kıdem tazminatı alacağı için zamanaşımı süresi 5 yıldır. Bu süre, alacağın muaccel olduğu tarihten (iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten) itibaren başlar.
Profesyonel Hukuki Destek Alın
Kıdem tazminatı hakkınızın ödenmemesi durumunda veya herhangi bir tereddüt yaşamanız halinde, uzman bir iş hukuku avukatından destek almanız önemlidir. Haklarınızı kaybetmemek için zaman kaybetmeden harekete geçin.
Telefonda Ücretsiz Ön Görüşme Alın